Van werkgever naar netwerkgever
In dit artikel
Werkgevers worden geconfronteerd met een aantal ingrijpende veranderingen. In steeds meer sectoren zijn mensen schaars, terwijl de maatschappelijke vraag naar arbeid groot blijft. Zorg, onderwijs, techniek, energie en veiligheid concurreren om dezelfde mensen. Tegelijk veranderen AI en andere technologieën het werk, de benodigde vaardigheden en de verdeling van taken. En van organisaties wordt steeds nadrukkelijker gevraagd dat zij niet alleen economische, maar ook maatschappelijke waarde creëren.
Veel werkgevers proberen deze vraagstukken nog vooral binnen de grenzen van hun eigen organisatie op te lossen: vacatures beter vullen, mensen zelf opleiden en talent zo lang mogelijk vasthouden. Maar in een structureel krappe en snel veranderende arbeidsmarkt loopt die strategie tegen grenzen aan. Het wervingssucces van de ene organisatie is immers vaak het verloopprobleem van de andere.
Daarom is een volgende stap in werkgeverschap nodig: van Werkgever naar Netwerkgever.
Een netwerkgever kijkt verder dan de eigen organisatie. Niet alleen vanuit de vraag welke mensen heb ík nodig?, maar ook: hoe kunnen we samen voldoende talent ontwikkelen, hoe kunnen mensen en kennis beter bewegen en wat vraagt de arbeidsmarkt waarvan we allemaal afhankelijk zijn?
Een netwerkgever is een werkgever die zich niet alleen verantwoordelijk voelt voor het functioneren van de eigen organisatie, maar ook medeverantwoordelijkheid neemt voor het arbeidsmarktnetwerk waarvan die organisatie afhankelijk is. Een netwerkgever ontwikkelt talent samen met anderen, laat mensen en kennis bewegen en zoekt naar oplossingen die waarde creëren voor de eigen organisatie, voor werkenden én voor de samenleving.
Dat vraagt om een andere manier van kijken naar mensen en werk. Onze arbeidsmarkt is nog sterk georganiseerd rond één mens – één functie – één werkgever – één contract, terwijl talent, ontwikkeling en maatschappelijke opgaven zich steeds minder netjes aan die grenzen houden.
Samen talent ontwikkelen
Waarom zou iedere werkgever afzonderlijk proberen dezelfde schaarse mensen te vinden en op te leiden? Netwerkgevers werken samen met andere werkgevers, onderwijs en regionale partners aan opleiding en ontwikkeling. Dat gebeurt al in gezamenlijke vakscholen, skillsgerichte arbeidsmarkten, hybride docentschappen en andere leercoalities.
Daarbij verschuift het perspectief van ‘mijn personeel’ naar gedeeld talent. Samenwerking kan werkenden bovendien bredere leer- en loopbaanmogelijkheden bieden dan één organisatie alleen.
Samen werk en beweging organiseren
Netwerkgevers kijken niet alleen naar vacatures en vaste functies, maar naar talent, taken en capaciteit. Mensen kunnen gedurende hun loopbaan tussen organisaties en sectoren bewegen of werkzaamheden combineren.
De voorbeelden bestaan al: reservisten die werk bij Defensie combineren met een reguliere baan, professionals die als hybride docent bijdragen aan het onderwijs, mensen die vanuit andere organisaties tijdelijk in zorg of maatschappelijke dienstverlening werken en werkgevers die regionaal samenwerken aan mobiliteit en inzetbaarheid.
AI en technologie maken deze beweging nog relevanter. Zij veranderen taken, functies en vaardigheden. De vraag is daarom niet alleen welke banen verdwijnen of ontstaan, maar ook hoe werkgevers en werkenden gezamenlijk vormgeven aan de nieuwe verdeling van werk. Het uitgangspunt daarbij is dat AI organisaties niet simpelweg overkomt: werkgevers, werknemers en medezeggenschap kunnen mede bepalen hoe de AI-werkvloer eruitziet.
Samen maatschappelijke waarde creëren
Netwerkgevers erkennen bovendien dat zij onderdeel zijn van een groter geheel. Tekorten in zorg, onderwijs, veiligheid of techniek zijn niet alleen het probleem van die sectoren: ze raken de samenleving en uiteindelijk ook het functioneren van bedrijven en regio’s.
Werkgevers kunnen daarom ruimte creëren voor medewerkers om hun kennis en talent ook buiten de eigen organisatie in te zetten. Niet door mensen simpelweg méér te laten werken, maar door arbeid anders te organiseren en combinaties van werk mogelijk te maken. De innovatieve experimenten van Start Foundation, Goldschmeding Foundation en NSvP/Innovatief in Werk laten zien dat samen opleiden, kennis en arbeidscapaciteit delen en samen maatschappelijke waarde creëren reële mogelijkheden zijn. Maar zij ervaren ook dat bestaande contracten, fiscale regels, kwalificaties en HR-systemen beweging tussen organisaties nog regelmatig bemoeilijken.
Netwerkgeverschap betekent daarom uiteindelijk ook samen verantwoordelijkheid nemen voor de infrastructuur van de arbeidsmarkt: voor ontwikkeling, beweging, werkzekerheid, goede arbeidsvoorwaarden en de spelregels die samenwerking mogelijk maken.
De Dag van de Netwerkgever
Op 17 november brengen NSvP, Goldschmeding Foundation en Start Foundation werkgevers, vernieuwers, onderzoekers, werkenden en maatschappelijke organisaties bij elkaar om deze beweging verder te brengen.
Niet om één nieuw model van werkgeverschap te presenteren. Wel om te onderzoeken wat er mogelijk wordt wanneer werkgevers minder vanuit afzonderlijke organisaties en meer vanuit netwerken denken en handelen.
We kijken daarbij steeds vanuit drie perspectieven:
Wat werkt voor de onderneming? Wat werkt voor mensen? En wat werkt voor de samenleving?
De Dag laat zien wat vandaag al gebeurt, maakt zichtbaar wat werkgevers daarvan kunnen leren en verkent wat nog moet veranderen. Want de vraag is niet alleen hoe werk verandert, maar ook hoe werkgevers mee veranderen.
Geïnteresseerd? Op onze conferentiepagina staat meer informatie over het programma van deze dag én kun je je meteen aanmelden.
Graag nodigen we je op dinsdag 17 november uit in Utrecht om samen met ons en andere denkers en doeners, jouw rol als netwerkgever verder vorm te geven. Nieuwsgierig? Kijk op onze conferentiepagina voor meer informatie over het programma en meld je meteen (kostenloos) aan!
