Een technisch uitmuntend specialist in een ziekenhuis kan er in de operatiekamer nog een rommeltje van maken als hij niet goed samenwerkt met zijn collega’s tijdens de operatie. Zoals de KNO-arts die volgens een bericht in een Duitse krant tijdens een ruzie in de OK zijn anesthesioloog een kaakslag verkocht. Niet fijn voor de collega en meer nog: daar heeft de patiëntenzorg onder te leiden.
Dat kan beter. Daarom houdt Rozemarijn Janss, anesthesioloog bij het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) zich bezig met het verbeteren van niet-technische skills bij gezondheidswerkers.

Het was toch links?
Goede samenwerking begint bij kleine dingen, zoals het geval bij een operatieteam. Janss: ‘Vooraf is er bij operaties altijd een briefing over wat er gaat gebeuren. De chirurg zei in dit geval: “We gaan aan de rechter hals opereren, op het operatieprogramma staat rechts, in het patiëntendossier staat het ook.” Ze namen de operatie verder door en begonnen. Na een uur kwam er iemand binnen die zei: “Zijn jullie rechts aan het opereren, het was toch links?” Bij onderzoek van dit incident bleek dat de anesthesioloog – een nog jonge dokter – dacht: volgens mij is het links, maar hij durfde het niet te zeggen.’

Groot en belangrijk
Over dit soort voorvallen gaat het, aldus Janss. Het is de hiërarchie in het team die het verschil maakt, die ervoor zorgt dat je al dan niet het lef hebt om belangrijke dingen hardop te zeggen. Aan de andere kant durft een chirurg die groot en belangrijk is, soms niet om hulp te vragen als hij die nodig heeft. Want dat kan hij ervaren als gezichtsverlies.
Grote machtsverschillen kunnen dan een probleem vormen, net als een al te dominante karakterstructuur. Tot slot is de manier waarop er wordt omgegaan met conflicten van groot belang.

Een training net zo concreet als een medische behandeling
Op zich is dit inzicht niet nieuw, alleen is de praktijk weerbarstig. Maar nu is de tijd rijp om er daadwerkelijk iets mee te doen, aldus Janss. Met financiële steun van de NSvP is ze bezig met een project om hier inhoud aan te geven. Deels bestaat dit project uit een training om gezondheidswerkers multidisciplinair te leren aan deze vaardigheden te werken. ‘In de training gaan we in op zaken waar de deelnemers zelf tegenaan zijn gelopen. We proberen zo min mogelijk te psychologiseren, we willen het zo concreet maken als een medische handeling.’ Er wordt gebruikt gemaakt van de Roos van Leary en Kernkwadranten.
Deelnemers vinden de cursus leuk en hopelijk nemen ze er iets van mee naar de dagelijkse praktijk. Want het moet meer zijn dan leuk, het moet een noodzakelijk onderdeel van het werk worden.

Teamveiligheid is de basis
Naast de training wil Janss een onderzoek opzetten onder reanimatieteams. In dat onderzoek wil ze het effect bekijken van de grote van machtsverschillen, en of er conflicten spelen. Ze wil weten wat voor effect dit heeft op de teamprocessen, bijvoorbeeld op hoe vaak ze elkaar om hulp vragen. Minder machtsverschillen en minder conflicten zouden leiden tot een grotere teamveiligheid en daarmee tot een betere prestatie. Het idee is om uit te zoeken met welke interventies de teamveiligheid vergroot kan worden.
Het is logisch dat het initiatief bij anesthesiologen is begonnen, zegt Janss, want een anesthesioloog werkt altijd in een team en communiceert misschien wel meer met collega’s dan patiënten. Daarom was er binnen die afdeling ruimte om de training te ontwikkelen. Nu wil ze het onder een bredere doelgroep inzetten. ‘De tijd is rijp, mensen willen wel,’ zegt Janss. ‘Maar de praktijk blijft weerbarstig, het gaat niet vanzelf. Het gaat maar met heel kleine stapjes.’

Lees meer: project 'Beter samenwerken in medische actieteams' en Wat gebeurt er onder het oppervlak? Macht, conflict en de prestatie van medische actieteams

 

Thema's

Onderwerpen

Reageren

Over NSvP

De NSvP is een onafhankelijke stichting en vermogensfonds, en zet zich in voor een menswaardige toekomst van werk. Wij ontwikkelen, delen en verspreiden kennis op het gebied van mens, werk en organisatie. We stellen de vraag hoe de arbeidsmarkt van morgen eruit ziet en wat dat vraagt van de talentontwikkeling van jongeren en werkenden. 

Rijnkade 88
6811 HD Arnhem
info@nsvp.nl
026 - 44 57 800

 

Vind ons op Facebook
Volg ons